HaberlerMesleki Gelişim

Hayvanlarda Kuduz Teşhisinde Bir Dönüm Noktası!

Tercüme: Ali TAŞ, Dr. Vet.Hek.
Amerika Birleşik Devlerinin Atlanta şehrinde bulunan ve halk sağlığı konusunda önde gelen bir enstitü olan Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) ‘nde geliştirilen yeni bir kuduz testi; kuduz olduğundan şüphe edilen hayvanlara maruz kalan kişileri, bu öldürücü hastalıktan korunmak amacıyla uygulanan ve haftalarca süren uzun koruyucu aşılama programlarından kurtulabileceği anlamına gelebilir.
 
PLOS One’da yayınlanan ( https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0197074 ) bir çalışmaya göre, hayvanlarda kullanılmak üzere tasarlanan yeni test, kuduz enfeksiyonunu daha kolay ve kesin bir şekilde teşhis edebiliyor. Yeni LN34 testi, mevcut testlerden daha basit ve kullanımı kolaydır. Pilot çalışma sırasında, hiçbir hatalı negatif, daha az hatalı pozitif ve daha az inandırıcı olmayan sonuç vermedi. Doktorların ve hastaların, semptomlar başladığında neredeyse her zaman ölümcül olan kuduz hastalığına karşı tedaviye ihtiyaç duyulup duyulmayacağı hakkında daha iyi kararlar almalarına izin verebilir.
 
LN34 testi ayrıca ABD’de ve dünya çapında yaygın olarak kullanılan ve herhangi bir ilave eğitim almadan test platformlarında da çalıştırılabilir. Ve dekompoze olmuş hayvan beyin dokusunda bile sonuç verir. Günümüzde hayvanlarda uygulanan kuduz testi, altın standart olarak adlandırılan ve sadece özel becerilere, kapsamlı bir eğitime sahip laboratuvar çalışanları tarafından yorumlanabilen ve spesifik bir mikroskop tipine sahip laboratuvarlarda yapılabilen direkt floresan antikor (DFA) testidir.
 
Yeni test, Amerika Birleşik Devletleri’nde ve kaynak bakımından fakir ülkelerde kuduz testinin geliştirilmesine yardımcı olabilir. Şu anda, kuduzdan en çok etkilenen Afrika ve Asya’daki çoğu ülkede bulunan test laboratuvarları, ısırılmış şüpheli hayvanlarda hastalığı kolayca tespit edemiyor. Bu ülkelerde, test ekipmanları ve kuduz aşı tedariği genellikle merkezi şehirlerde tutulmakta
ve ısırılan kişinin bulunduğu yerden bu merkezlere ulaşım genellikle günler süren seyahate ve kuduz aşılama programı ise bir kaç aylık maaşa karşılık gelmektedir. Bu nedenle, bir insanı ısıran hayvanın kuduz olup olmadığını bilmek önemli bir bilgidir.
 
CDC’nin Yüksek Risk Patojenleri ve Patolojileri Departmanı’nın mikrobiyoloğu ve çalışmanın ilk yazarı olan mikrobiyolog C.M.Gigante, “Kuduz tarafından en çok etkilenen alanların birçoğu aynı zamanda mevcut testleri yapmak için en az hazır olan bölgelerdir” dedi. “LN34 testi, oyun alanını gerçekten değiştirme potansiyeline sahip. Kimin kuduz tedavisi alması veya kimin almaması gerektiğini hızlıca bilmek hayatları ve ailelerin geçim kaynaklarını kurtaracak ”dedi.
 
Yakınlarda yapılan bir çalışmada, dünya çapında 14 laboratuar personeli, içerisinde 1.000’den fazlasının kuduz virüsü ile enfekte olduğu bilinen, Amerika, Avrupa, Afrika ve Asya’dan yaklaşık 3.000 hayvan beyni örneğini inceledi. Örnekler köpekler, rakunlar, kokarcalar, tilkiler ve yarasalar dahil olmak üzere kuduzdan etkilenen 60’tan fazla memeli türünden elde edildi.
 
LN34, tüm DFA pozitif örneklerini pozitif olarak doğru bir şekilde tanımladı. Buna ek olarak, DFA testi ile sonuçsuz ya da dengesiz netice vermiş olan 80 örnek için kesin bulgular üretti – ve bunlardan 29’u kuduz için pozitifti. Test edilen 3.000 numuneden LN34, bir yanlış negatif ve 11 hatalı pozitif DFA testi sonucu tanımladı. Yalnız bir örnek her iki testde de belirsiz sonuç verdi. Bu çalışma, hayvanlarda kuduz teşhisi için bu test türünün (gerçek zamanlı RT-PCR) kullanımını doğrulayan en büyük çalışmadır.
 
Yeni Kuduz Testi… Daha Fazla Esneklik
 
LN34 testi, dünya çapında laboratuvarların grip, HIV ve tüberkülozu test etmek için zaten kullanmakta olan bir test platformu olan PCR’ı kullanır. Buna karşılık, DFA testi, daha az halk sağlığı altyapısı olan ortamlarda her zaman bulunmayan bir ekipman olan floresan mikroskop gerektirir. LN34 testi, taze, dondurulmuş, dekompoze olmuş veya virüsü inaktive etmek için parafin bloklarına sabitlenmiş hayvan dokularında da kullanılabilir.
 
DFA testi, yalnızca soğukta muhafaza edilen taze beyin dokusu numuneleri üzerinde yapılabilir ki bu durum güvenilir elektrik altyapısı bulunmayan bölgelerde çok zordur. Şaşırtıcı bir şekilde, araştırmacılar LN34 testinin, içerisinde çok az miktarlarda kuduz virüsü genetik materyali olan sıvılaşmış örneklerde bile virusu tespit edebildiğini görmüşlerdir. Buna ek olarak, numunenin durumu testin güvenilirliğini etkilememiştir.
 
Kuduz, çoğunluğu Afrika ve Asya’da olmak üzere yıllık yaklaşık 60.000 insanı öldürüyor. Bir kişinin kuduz hayvanla temasını takiben, hastalığın gelişmesi aylar sürebilir. Semptomlar ortaya çıktığında, kuduz hemen hemen her zaman ölümcüldür, bu nedenle vakaları belirlemek ve tedaviye erken başlamak hastanın hayatta kalması için çok önemlidir. Bir insanı ısıran bir hayvanın kuduz olup olmadığını anlamak için hızlı, kullanımı kolay ve doğru bir teste sahip olmak, doktorların bir kişinin koruyucu tedaviye ihtiyaç duyup duymadığına karar vermesine yardımcı olabilir.
 
LN34, Amerika Birleşik Devletleri’nde test için de avantajlar sunabilir. Şu anda, kuduz testleri sonuçsuzsa, ısırılan kişiye genellikle maruz kalma sonrası profilaksinin bir parçası olarak kuduz aşısı yapılır ki bu da bireysel olarak genellikle 3.000 doların üzerindedir. LN34 sonuçsuz ve yanlış pozitif testlerin sayısını azaltabilir ve böylece gereksiz aşı kullanımını ortadan kaldırabilir. Uzmanlar, Amerika’da her yıl kuduzun test edilmesi, önlenmesi ve kontrolünün yıllık 245 ila 510 milyon dolara mal olduğunu tahmin ediyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde her yıl yaklaşık 40.000-50.000 kişi kuduz konusunda Temas sonrası Profilaksi (PEP) yardımı almaktadır.
 
Yeni Kuduz Testi Uluslararası Standardın Bir Parçası Olabilir
 
Şu anda, DFA testi bir ülkedeki kuduzun onaylanması için uluslararası olarak onaylanmış tek testtir.
 
Bununla birlikte, Dünya Sağlık Örgütü ve Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü, primer tanı için LN34 testi gibi PCR tabanlı testler eklemeyi düşünmektedir (böylece kuduz  bulaşmasını teyid için DFA yerine tek başına kullanılabilecektir).
CDC, klinisyenler ve laboratuvar personelinin farklı senaryolarda hangi testlerin yapılacağına karar vermelerine ve kuduzun tek tek veya diğer testlerle kombinasyon halinde ve kuduzu doğrulamak için hangi testlerin kullanılacağına karar vermesine yardımcı olacak kuduz testi kılavuzunu geliştirmek için Halk Sağlığı Derneği Laboratuarları ile birlikte çalışmaktadır.
 
Kaynak:

Yorum Yaz